Thánh Francesco Gil Federich sinh ngày 14-12-1702 tại Tortosa, Tây Ban Nha. Năm 16 tuổi, ngài dâng mình vào nhà Chúa, tuyên khấn trong dòng Thánh Đa Minh và được thụ phong linh mục ngày 29-3-1727. Năm 1733, cha Federich đến Manila, gia nhập Tỉnh dòng Rất Thánh Mân Côi – tỉnh dòng phụ trách truyền giáo tại Viễn Đông.

Cha giám tỉnh Diego Saeng quý mến tài đức của ngài, chọn làm thư ký tỉnh dòng từ năm 1733 đến 1735. Tuy nhiên, lòng cha vẫn khao khát ra đi truyền giáo. Mùa thu năm 1735, cha Federich – Tế vượt biển đến Đàng Ngoài, rao giảng Tin Mừng tại các xứ đạo Trực Ninh (Nam Định), Vũ Tiên (Thái Bình), Kẻ Mèn Bắc Trạch và Lục Thủy.

Ngày 03-6-1737, sau khi dâng thánh lễ, hay tin quan quân bao vây xứ đạo và lo sợ giáo dân bị liên lụy, cha Tế tự nguyện ra trình diện tại nhà thờ Lục Thủy và bị bắt. Nguyên nhân là do một người vốn có ác cảm với đạo đã tố cáo ngài.

Giáo hữu quyên góp tiền chuộc mạng, nhưng người tố cáo đòi thêm nên không chịu thả. Cha Tế bị giam giữ tại nhà người này hơn mười ngày. Giáo dân chạy lên quan trấn điều đình. Quan ra lệnh bắt cả cha Tế lẫn người tố cáo, nhưng người này đã trốn lên Thăng Long, vu khống rằng quan trấn Sơn Nam nhận hối lộ, dung túng làng đạo Lục Thủy chứa “tây dương đạo trưởng”. Sự việc bại lộ, quan trấn buộc phải giải cha Federich – Tế về Thăng Long. Trong tù, cha bị sốt rét nặng và mang thương tích do tra tấn ở hai chân.

Tại phiên tòa, người tố cáo xin đạp ảnh thập tự để chứng minh mình không theo đạo. Các quan cũng ép cha Federich – Tế đạp ảnh thánh, nhưng ngài không những từ chối mà còn quỳ xuống hôn kính Thánh Giá. Ngày 10-7-1738, quan án kết án trảm quyết ngài vì tội truyền bá “tà đạo”.

Do biến cố chính trị, bản án bị bỏ quên. Trong thời gian chờ thi hành án, cha được phép đi thăm giáo hữu quanh kinh thành. Giám mục Giáo phận Tây Đàng Ngoài muốn đề cử ngài làm Chính xứ Kẻ Chợ (Hà Nội), nhưng cha khiêm tốn từ chối. Riêng năm 1741, ngài đã giải tội cho 2.767 lượt người, rửa tội cho 44 người lớn và 41 trẻ em, đồng thời xức dầu thánh cho 88 bệnh nhân nguy tử.

Đến ngày 22-01-1745, dưới thời Chúa Trịnh Doanh, bản án được thi hành. Cha Tế bị xử trảm tại Thăng Long. Thi hài ngài được long trọng rước về Nhà chung Lục Thủy.

Linh mục thừa sai Francesco Gil Federich – Tế được Đức Giáo hoàng Piô X tôn phong chân phước ngày 20-5-1906 và được Đức Gioan Phaolô II suy tôn hiển thánh ngày 19-6-1988.