Thánh Anrê Nguyễn Mạnh Tường: Bông Hoa Đức Tin Nở Rộ Giữa Lửa Thử Thách
“Hoa quả của Thần Khí là: bác ái, hoan lạc, bình an, nhẫn nhục, nhân hậu, từ tâm, trung tín, hiền hoà, tiết độ” (Gl 5, 22). Lời Kinh Thánh này đã được hiện thực hóa sống động qua cuộc đời của Thánh Anrê Nguyễn Mạnh Tường, một giáo dân gương mẫu đã dùng chính mạng sống mình để làm chứng cho Đức Kitô.
Cuộc Đời Đạo Hạnh Và Cơn Bách Hại Khốc Liệt
Thánh Anrê Nguyễn Mạnh Tường sinh năm 1812 tại họ Phú Yên, làng Ngọc Cục, tỉnh Nam Định (nay thuộc giáo xứ Ngọc Tiên, Giáo phận Bùi Chu). Ngài lập gia đình và xây dựng một đời sống Công giáo nền nếp, đạo hạnh, trở nên tấm gương sáng trong cộng đoàn.
Tuy nhiên, bình yên không kéo dài khi chiếu chỉ cấm đạo của vua Tự Đức ban hành năm 1861 được thi hành một cách tàn bạo. Tại Nam Định, dưới sự chỉ đạo của quan tổng đốc Nguyễn Đình Tân (Hưng), các giáo hữu bị đối xử vô cùng khắc nghiệt. Khác với những nơi khác còn cho phép bán tài sản để chi tiêu, tại đây, người Công giáo bị đuổi khỏi nhà, bị trói từng nhóm năm người và chỉ được mang theo vài nắm gạo đủ ăn hai ngày. Giáo sĩ Estevez - Nam đã ghi lại những cảnh tượng đau lòng về các vụ sát hại và ném xuống sông tập thể tại Nam Định và Hưng Yên trong giai đoạn này.
Kiên Trung Trong Xiềng Xích
Trong bối cảnh tang thương ấy, ông Anrê Nguyễn Mạnh Tường bị bắt cùng nhiều giáo hữu làng Ngọc Cục và giải về ngục thất Nam Định. Tại đây, ngài phải chịu đựng những cực hình dã man: mang gông nặng trên cổ, tay chân bị xích xiềng, chịu đòn roi và bị khắc hai chữ “tả đạo” lên má. Dù thân xác đau đớn, tinh thần ngài vẫn vững vàng, chấp nhận mọi nhục hình vì danh Đức Kitô.
Ngày 15/06/1862, quan án đưa ra thử thách cuối cùng: chà đạp lên Thánh Giá để được tha về đoàn tụ với vợ con. Nhưng ông Tường đã khảng khái từ chối, chọn lựa giữ trọn lòng trung kiên với Chúa thay vì mạng sống trần gian.
Để chuẩn bị tâm hồn đón nhận hồng ân tử đạo, ông cùng các anh hùng đức tin khác gồm em trai là Nguyễn Mạnh Tương, cùng với Nguyễn Đức Mạo, Nguyễn Huy Nguyên và Nguyễn Đức Nhi đã cùng nhau sám hối, tự nguyện chay tịnh ba ngày mỗi tuần. Nhờ đó, họ tìm được ơn bình an và nghị lực để lướt thắng mọi gian nan.
Tử Đạo Và Vinh Quang
Sáng ngày 16/06/1862, Thánh Anrê Nguyễn Mạnh Tường chịu án xử trảm tại pháp trường Làng Cốc, dưới triều vua Tự Đức. Thi hài của ngài sau đó được rước về an táng trang trọng trong khuôn viên nhà thờ quê hương Ngọc Cục.
Gương sáng đức tin của ngài đã được Giáo hội vinh phong:
- Ngày 29/04/1951: Tuyên phong Chân Phước.
- Ngày 19/06/1988: Tôn phong Hiển Thánh.
Nội dung về vị thánh trong bài viết này được tóm lược và diễn giải từ cuốn sách “Hạnh Các Thánh Tử Đạo Việt Nam” (Hội đồng Giám mục Việt Nam, do Giám mục Phêrô Nguyễn Văn Khảm chủ biên, Nhà xuất bản Tôn Giáo, 2018). Bài viết này không phải là bản sao chép nguyên văn mà là sự tái trình bày dựa trên nguồn tài liệu gốc.